1. Podsumowanie Menedżerskie
ORO to wielowymiarowe środowisko wykonawcze (execution framework) zaprojektowane, by fundamentalnie oddzielić to, co system robi, od tego, jak jego zachowanie jest koordynowane.
Tradycyjne wizualne systemy programowania — maszyny stanów (FSM), drzewa zachowań (Behavior Trees), grafy węzłów — osadzają logikę wykonawczą bezpośrednio w swojej strukturze. Wraz ze skalowaniem systemów, to ścisłe powiązanie (tight coupling) prowadzi do wykładniczego wzrostu złożoności, kruchych procesów refaktoryzacji i przeciążenia poznawczego.
ORO wprowadza inną postawę architektoniczną:
Logika wykonawcza nie jest osadzona w strukturze. Struktura jest warstwą interpretacji.
U podstaw ORO leży Modularna Warstwa Interpretacji (MIL), która pozwala na wykonywanie pojedynczego, niezmiennego zestawu funkcjonalnych Akcji w ramach wielu paradygmatów obliczeniowych. Paradygmaty te — określane jako Wymiary Wykonania — sięgają od w pełni deterministycznego wykonania liniowego po emergentne zachowania typu neuronalnego.
Ten sam projekt, te same akcje i te same dane mogą być interpretowane jako:
- skrypt,
- maszyna stanów,
- system kognitywny sterowany celami,
- dynamiczna sieć aktywacji, bez przepisywania lub powielania kodu akcji.
2. Fundament: Uniwersalny Interfejs Akcji (UAI)
Cała architektura ORO opiera się na jednym ograniczeniu: Akcje muszą być niezależne od silnika (engine-agnostic).
2.1 Kapsułkowanie Atomowe
Każda Akcja w ORO jest ściśle skapsułkowaną jednostką zachowania, rządzoną przez cykl życia:
- I — Inicjalizacja: Alokacja pamięci lokalnej, wiązanie wejść z Bufora Kontekstowego, walidacja warunków wstępnych.
- E — Wykonanie / Tick: Reentrantne (wielobieżne), bezpieczne klatkowo wykonanie. Brak założeń o częstotliwości wywołań.
- C — Zakończenie: Emituje sygnał wyjścia (Sukces / Porażka / Przerwanie).
Dzięki temu akcje mogą być wstrzymywane, wznawiane lub migrowane bez modyfikacji.
2.2 Zasada Zero Wiedzy (Zero-Knowledge Principle)
Akcje nie wiedzą, który silnik je wykonuje ani co nastąpi po nich. Wiedzą jedynie: jakie dane otrzymują, jaką operację wykonują i jaki wynik zwracają. Cała zewnętrzna informacja przepływa przez Bufor Kontekstowy. Dzięki temu akcja MoveTo(x, y) zachowuje się identycznie jako linia w skrypcie, jak i element złożonej sieci neuronalnej.
3. Taksonomia Czterech Wymiarów Wykonania
ORO definiuje cztery ortogonalne silniki interpretacyjne, które mogą współistnieć lub być warstwowane.
Poziom 1: Sekwencyjny Model Deterministyczny (1D)
- Topologia: Liniowa sekwencja (lista powiązana).
- Cel: Zapewnia absolutną przewidywalność i służy jako kanoniczna reprezentacja do debugowania. Każdy projekt ORO musi być redukowalny do 1D.
Poziom 2: Topologiczny Model Stanów (2D)
- Topologia: Skierowany graf stanów (EFSM).
- Innowacja: Stany nie „posiadają” zachowań; one jedynie wskazują na Pakiety Akcji. 2D definiuje możliwości (kiedy zmiana stanu jest możliwa), a 1D definiuje wykonanie wewnątrz stanu.
Poziom 3: Hierarchiczna Architektura Intencji (3D)
System przechodzi z poziomu „Stanów” na poziom Intencji (Architektura Kognitywna).
- Drzewo Intencji (Dlaczego): Hierarchiczne cele (np. Survival → Acquire Resource).
- Biblioteka Akcji (Jak): Płaski zbiór bezstanowych akcji.
- Logika: Silnik 3D mapuje najwyższy priorytet na sekwencję akcji 1D.
Poziom 4: Dynamiczna Sieć / Rozmaitość Neuronalna (ND)
- Topologia: Ważona sieć / mesh.
- Logika: Zamiast binarnych przejść, węzły gromadzą Potencjał Aktywacji. Wykonanie wyłania się z globalnego rozkładu napięć (pobudzenie, hamowanie).
- Kluczowe: Wykonywane tu akcje to te same jednostki atomowe, co w 1D.
4. Techniczne Zalety Paradygmatu ORO
| Cecha | Tradycyjne Skryptowanie Wizualne | Architektura ORO |
| Powiązanie Logiki | Ścisłe (Akcje wewnątrz grafów) | Luźne (Akcje jako niezależne zasoby) |
| Skalowalność | Eksplozja złożoności grafu | Złożoność w warstwie interpretacji |
| Refaktoryzacja | Wymaga przebudowy struktury | Zamiana silnika, brak zmian w akcjach |
| Reużywalność | Niska | Ekstremalnie wysoka |
5. Podsumowanie
ORO to meta-architektura, która jednoczy różne paradygmaty pod jednym kontraktem wykonawczym. Pozwala systemom rosnąć w złożoności bez zaciągania długu poznawczego. To nie tylko narzędzie, to nowy sposób myślenia o samym procesie wykonania.